Jaren geleden stond er in een landelijk dagblad een artikel over het gedrag van (witte) bestelbusjes op de weg in Engeland, de titel daarvan luidde als de kop van dit stukje. Kijkend naar het verkeersgedrag op de Nederlandse wegen – en dan met name dat van de vele bestelbusjes – moest ik aan dat artikel denken.

Degenen die mopperen dat het verkeer in ons land over gereguleerd is, en dat het volhangt met verkeersborden, signaleringsmiddelen en camera’s hebben zeker gelijk. Om van mijn huis naar de snelweg te komen, wat maar twee kilometer rijden is, heb ik te maken met maar liefst 6 (!) verschillende snelheden waar ik me aan moet houden. Maar dat is een ander verhaal.

Wat in toenemende mate opvalt is dat steeds meer auto’s, met name ook die bestelbusjes, zich steeds minder houden aan de snelheden die aangegeven worden. Als je, als brave en oplettende bestuurder, netjes doet wat aangegeven is en je keurig aan de snelheid houdt, wordt je links en rechts ingehaald, moet je een zonnebril op om de grote lichten achter je te weren en krijg je menig middelvinger te zien. Het is alsof mensen steeds later van huis gaan, om vervolgens te proberen steeds eerder op hun werk te komen. Ik heb dat ooit een keer geprobeerd, over een afstand van 180 km scheelde me dat nog geen tien minuten, maar het leverde wel heel veel extra stress op. Het is, net als terrorisme, bijzonder irritant gedrag wat uiteindelijk niets oplevert behalve veel ellende.

Soortgelijk gedrag zie je ook nog wel eens in het bedrijfsleven. Mensen die vinden dat ze voorrang hebben boven de rest, die met hun ellebogen werken om sneller vooraan te komen en die er niet voor terugdeinzen collega’s te schofferen als dat in hun straatje te pas komt. En ook hier is het effect hetzelfde: het levert misschien op de korte termijn wat op, maar op de lange termijn zijn het de losers die, met nog 25 tot 30 jaar werken voor de boeg, tot de ontdekking komen dat ze geen meter meer vooruit komen.

Het lijkt wel of mensen niet meer nadenken over het gedrag dat ze vertonen en dat ze alleen nog maar bezig zijn met wat het ze vandaag oplevert. Om dan morgen weer opnieuw te beginnen. Dergelijk gedrag lijkt me een plausibele verklaring voor het toenemende aantal burnouts.

Als P&O-er is het soms lastig mensen met dit gedrag in te tomen. Aan de ene kant wil je ze niet te veel ontmoedigen in hun energie en scoringsdrift, aan de andere kant moet je er voor waken dat ze anderen niet ontmoedigen of zelfs wegjagen door hun gedrag. Het vinden van een goede balans daarin is een mooie uitdaging voor HR.

Maar als je daarna dan weer in de auto zit...