Ik schreef al een paar keer over discriminatie, Het blijft een onderwerp dat - helaas - met de regelmaat van de klok terugkeert in ons dagelijks leven. Ik blijf het onbegrijpelijk vinden dat mensen elkaar naar het leven kunnen staan vanwege ras, afkomst of geloof, toch gebeurt dit nog dagelijks. En steeds vaker ook gaat het niet meer over de inhoud.

Nog niet zo lang geleden vond er een proces plaats tussen een zich bedreigd voelende dame uit een voormalige kolonie van ons land en een aantal mensen waarvan zij vond dat zij haar bedreigd hadden. Deze dame is een zogenaamde Bekende Nederlander en dus kreeg dit proces extra media aandacht.
Wat er aan dit proces voorafging geeft - helaas - een aardig beeld van de tijd waarin we leven en waarin discriminatie te pas en te onpas gebruikt dan wel misbruikt wordt om zaken aan de kaak te stellen. Daarbij veel symbool politiek en weinig over de kern van het probleem, laat staan over de aanpak daarvan.

Genoemd proces was daarop geen uitzondering. Deze BN-er viel in veler ogen ondoordacht en ongenuanceerd een oeroude en onschuldige traditie aan, wat leidde tot emotionele en net zo ongenuanceerde en ondoordachte reacties van mensen die zich aangevallen voelden in hun normen en waarden. De bekende dame kroop vervolgens in de slachtofferrol en daagde de mensen die haar (verbaal) zouden hebben aangevallen. Het ging niet meer over de traditie maar over het leed wat de dame was aangedaan. Zij kwam er mee weg en de aangeklaagden werden het slachtoffer.

Laten we voorop stellen, dat de reacties van de door deze BN-er aangeklaagden inderdaad ongepast en soms buitenproportioneel waren. Echter, wat we in deze casus - en in veel andere situaties – zien gebeuren, is dat vergeten wordt wat de aanleiding is en dat het niet meer over de inhoud gaat, maar over de vorm. We praten niet meer over het onderzoeken en aanpakken van het probleem, maar over de wijze waarop zaken benoemd worden. Gevolg van dit alles is, dat mensen zich steeds minder durven te uiten of zaken durven te benoemen, bang voor de reactie. We kijken wel uit om iemand aan te spreken op gedrag wat niet in orde is.

Een soortgelijke tendens zien we in het bedrijfsleven. Daar waar werkgevers graag de slimste jongetjes en meisjes van de klas willen hebben (vorm: iedereen wil dat), zitten ze tegelijkertijd niet te wachten op medewerkers die hun kop boven het maaiveld durven uitsteken, die kritisch durven zijn en zaken bij hun naam benoemen (inhoud). Dat geeft alleen maar problemen en kan leiden tot ongemakkelijke situaties. Gevolg is, dat goed opgeleide en leer- en nieuwsgierige mensen binnen de kortste keren braaf doen wat opgedragen wordt, om maar te voorkomen dat ze er na hun eerste tijdelijke contract uitgezet worden. De keerzijde hiervan is, dat betrokkenheid van werknemers bij hun werkgever een afnemend fenomeen is. Jonge mensen blijven gemiddeld een jaar of vier bij hun werkgever en gaan dan weer weg. Daarmee ontstaan er toenemende problemen op het aspect van kwaliteit en klantgerichtheid.

En helaas zien we het ook steeds vaker opdoemen in de politiek. Een politicus die een mening heeft mag deze niet meer uiten, omdat er altijd wel mensen te vinden zijn die het niet met hem eens zijn. Een fabrikant van sportartikelen wordt door de leider van een groot land verdoemd, omdat hij de nieuwste reclame van die fabrikant niet op prijs stelt. Een andere leider stelt gewoon dat er gelogen wordt als met feiten aantoonbaar gemaakt wordt dat zijn land betrokken is geweest bij het neerschieten van een vliegtuig.

Misbruik maken van je bekendheid, van je positie, of van je gezag/macht is een fenomeen wat mede dankzij Social Media steeds vaker zichtbaar wordt en wat gelukkig - ook daardoor - toenemend aan de kaak gesteld wordt. Daarmee zien we echter ook het gedrag van deze misbruikers veranderen. Gelukkig ook ten positieve, Nike is daar met z’n meest recente reclame een mooi voorbeeld van.